Radyo Tamiri - National Panasonic R-1032

Bu radyoyu daha önce tamir etmiş ve bir video yayınlamıştım. O videoya bu bağlantıdan ulaşabilirsiniz : https://youtu.be/BUMituqqoJ4

 

Daha sonra radyo yeteri kadar verimli çalışmayınca üzerine düşmeye karar verdim. Tamir etmek için yaptığım değişiklikleri hem fotoğraflarda hem de şemada işaretledim. Kendime referans olarak yapmış olsam da, ilgilenen az sayıda meraklıya da bir kılavuz çıkarmış olayım. Bu radyonun su içinde kaldığını ve bir çok yerinin korozyona maruz kaldığını hatırlatayım.

 

Yaptığım işlemler şunlar (şema ve fotoğraflar üzerinde takip edebilirsiniz); 

 

1) Anten bobini ben aldığımda eksikti. Elimdekilerden bir tane taktım. Ancak bu radyoda iki sargılı bir bobin gerekiyordu ve bu boyutta öyle bir bobin elimde olmadığından elle 8 turluk ikinci bobini ekledim.

 

2) Radyo çalışmaya başladığında ayar yapmaya çalışırken sürekli çıtırtılar yapıyordu. Bunun sebebi yıllar içinde değişken kondansatörde biriken kir ve belki de plakalardaki paslanma. Kontak sprey ile kondansatörün içini temizledim.

 

3) Korozyondan iş göremez hale gelmiş olan ses potansiyometresi değişti. 

 

4) Bu yaştaki radyolarda hemen her durumda yapılması şart olan elektrolitik kondansatörlerin değiştirilmesi yapıldı.

 

5) Ses katının sürücü transistörünün benzeri elimde olmadığı için oraya silisyum bir transistör taktım. Silisyum transistörün baz gerilimi farklı olduğu için 10k direnç yerine 6.8k direnç takarak gerilimi yerine oturttum. Emetördeki direnç ise değerinin kayması nedeni ile değişti.

 

6) Radyoyu çalıştırdığımda çok kuvvetli bir arkaplan gürültüsü ortaya çıktı. Kuvvetli istasyonlarda bile bu "hissss" sesi kesilmiyordu. Bu konuda 2. IF transistörü en kuvvetli aday olarak görünüyordu. Eski germanyum transistörlerin başına çok gelen bir olay. Transistörün kaçak akımı artınca bu tür gürültüler başlıyor. Elimde aynı transistörden vardı (2SA101). Değiştirince gürültü çok azaldı.

 

7) Değiştirdiğim transistöre alttan bağlı olan emetör kondansatörü değerini kaybetmemiş olsa da fiziksel olarak kötü durumdaydı. Kaliteli bir kondansatör ile değiştirip kondansatörü üst tarafa aldım.

 

8) İkinci IF transformatörü korozyondan çok kötü durumdaydı. Eski bir radyodan sakladığım eşleniği ile değiştirdim.

 

9) 6. maddede bahsettiğim gürültünün bir kısmının da dedektör diyottan kaynaklandığını farkettim. Elimde germanyum diyotlar var ama, onun yerine çok daha iyi performans vereceğini düşündüğüm (öyle de oldu) bir Schottky diyot (1N5819) taktım. Yanındaki kondansatörün bacakları korozyona uğradığı için onu da değiştirdim. Gürültü tamamen kayboldu. 

 

10) Bu radyo elime ulaştığında hoparlörü yoktu. Elimde uygun boyutta birçok hoparlör var ama mıknatıs kısımları iri olduğu için PCB'deki araya sığmadılar. Küçük dikdörtgen bir laptop hoparlörünü buraya uydurdum.

 

11) Pil kontakları tamamen paslandığı ve taktığım hoparlör biraz çıkıntı yaptığı için AA piller yerine AAA piller kullanmaya karar verdim. Nasıl olsa yeni pillerin kapasitesi oldukça yüksek. Radyo 10 mA civarında akım çekiyor. 2 adet AAA pil kesintisiz 50 saat kadar çalıştıracaktır. Buraya onlara uygun bir pil kutusu ekledim.

 

12) Alt tarafa eklenmiş bu kondansatörü de yeniledim. Eskisi hem çok iriydi hem de korozyon fazlaydı.

 

13) Bu direncin eskisi hem çok iriydi hem de değeri biraz kaymıştı. Minik bir tane ile değiştirdim.

 

Tüm tamir bu kadar değil elbette. Lehimlerin çoğu yenilendi. Tamir bittikten sonra tüm IF transformatörleri maksimum sinyal verecek şekilde ayarlandı (IF alignment - daha önce bahsettiğim, yeni yaptığım 455 kHz üretici ile). Ayarlı kondansatör üzerindeki trimerler ayarlandı, böylece radyonun ayar aralığı MW bandına uyduruldu.

 

Buraya kadar okuduysanız sabrınız için teşekkür ederim :) Daha önce bahsettiğim gibi bu biraz deli işi. "Neden bu kadar uğraştın, değer mi?" ya da "MW radyo mu kaldı, ne gerek var?" diyene saygı duyarım. Dediğim gibi, biraz inat, biraz da "ben bunu tamir edebilirim" hissi için yaptım. Bu radyoyu koleksiyona eklemek ayrı bir keyif oldu şimdi.